İfade Özgürlüğü



Türkiye’de ifade özgürlüğü tehdit altında!

Türkiye’de ifade özgürlüğü giderek artan düzeyde ve sürekli bir saldırıyla karşı karşıya bulunuyor. İfade özgürlüğü hakkını kullanan siyasi aktivistler, insan hakları savunucuları, gazeteciler, avukatlar ve diğer birçok kişi aleyhinde her yıl yüzlerce kovuşturma açılıyor. Özellikle Temmuz 2016’daki darbe girişiminden ve olağanüstü hal ilan edilmesinden bu yana, hükümeti eleştiren akademisyenler, gazeteciler ve yazarlar cezai soruşturma ve yargılanma, yıldırma, taciz ve sansür riski altında bulunuyor.

Bu tür davalar ve baskılar genellikle, devleti eleştiren veya hassas meseleler hakkında resmi görüşün aksi fikirler ifade eden kişilere yönelik gerçekleşiyor. Siyasi konuşmalar, eleştirel yazılar, gösterilere katılım ve yasal siyasi grup ve örgütlerle bağlantı da dâhil olmak üzere, meşru eylemleri kovuşturmak için terörle mücadele yasaları ve diğer yasalar keyfi bir şekilde kullanılıyor (Bknz. "Türkiye: İfade Özgürlüğünün Tam Zamanı", "Gazetecilik Suç Değildir: Türkiye'de Medya Üzerindeki Baskılar"). Bununla birlikte özellikle 2013 yılında gerçekleşen Gezi Parkı eylemlerinden bu yana başta muhalif görüşlerin ifade edildiği eylemler olmak üzere barışçıl toplanmalar da engelleniyor (Bknz. “Gezi Parkı Eylemleri: Türkiye’de Toplanma Özgürlüğü Hakkı Şiddet Kullanılarak Engelleniyor” ve "Yaralar Açık, Adalet Hala Yok: Gezi Parkı Eylemlerinden Bir Yıl Sonra"). 

Türkiye, Birleşmiş Milletler Medeni ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi’ne (ICCPR) ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne (AİHS) taraf bir devlettir ve dolayısıyla da Türkiye’nin bu bağlayıcı sözleşmelerde yer verilen haklara saygı gösterme, bu hakları koruma ve teşvik etme yükümlülüğü bulunmaktadır.

Uluslararası Af Örgütü yetkilileri, Türkiye yasalarının temel bir insan hakkı olan ifade özgürlüğü hakkını koruyan uluslararası standartlarla uyumlu hale getirilmesini ve basın özgürlüğü de dahil olmak üzere ifade özgürlüğünü kullandığı için tutuklanan kişilerin serbest bırakılmasını sağlamaya çağırıyor (Bknz. Güncel Kampanyalar).